مدیرعامل آبفای اصفهان: الگوی مصرف آب باید دگرگون شود؛ شبکههای فرسوده فاضلاب نیازمند بازسازی فوری است.
در آستانه شصتمین سال تأسیس شرکت آبوفاضلاب استان اصفهان (۱۳۴۴) و همزمان با برپایی ”نخستین نمایشگاه فناوریهای سبز و انرژی پاک“ در محل دائمی نمایشگاههای بینالمللی استان اصفهان، “مهندس ناصر اکبری“ رئیس هیئتمدیره و مدیرعامل آبفای اصفهان، در مصاحبهای اختصاصی، از یکی از بزرگترین و پیچیدهترین چالشهای تاریخی استان گفت: بحران آب. وی با تأکید بر این که وضعیت کنونی حاصل دو دهه تخلیه تدریجی منابع آبی است، هشدار داد که نجات اصفهان نیازمند یک تحول اساسی در مدیریت مصرف است.

مدیرعامل آبفای اصفهان، بیان کرد: تقریباً از دو دهه پیش، شرایط سخت تأمین آب در استان، بهویژه کلانشهر اصفهان، شروع شد. خشکی رودخانه زایندهرود و کاهش سفرههای آب زیرزمینی دشت اصفهان، دو عامل اصلی این شرایط هستند.
وی افزود: نقطه اوج این روند در سال ۱۳۹۲ رقمخورد؛ زمانی که جریان دائم زایندهرود قطع شد. این واقعه شوکی بزرگ به سیستم تأمین آب شرب وارد کرد، بهطوریکه منابع آبی بسیاری از سفرههای زیرزمینی و تمامی چاههای فلمن را عملاً از دست دادیم.
این مقام مسئول، با اشاره به گستردگی جغرافیایی مشکل تصریح کرد: این چالش از سال ۱۳۹۰ به بعد، گریبانگیر ۶۰ شهر تحت پوشش سامانه اول آبرسانی اصفهان بزرگ شد. جبران این کمبود و پیوند به سامانه دوم، مأموریتی سنگین بر دوش شرکت آبفا و شرکت آب منطقهای اصفهان و وزارت نیرو است. اما امسال نشانهای نگرانکنندهتر داشتیم: برای نخستینبار حتی در فصل زمستان نیز با محدودیت منابع آب سطحی مواجه شدیم.
استقبال خوب مردم از پویش ”اصفهان، منهای ۲۰“
مدیرعامل آبفای اصفهان، راه عبور از این مرحله حساس را در گرو همکاری همگانی دانست و توضیح داد: از بیستم خرداد، پویش مردمی ”اصفهان، منهای ۲۰“ را با همراهی مردم، دستگاههای اجرایی استان و رسانهها آغاز کردیم. هدف، ملموس کردن حساسیت موضوع بود. استقبال مردم فهیم اصفهان باعث شد این پویش را تا پایان سال تمدید کنیم.
وی افزود: در کنار این پویش، اقدامات گستردهای در خصوص مدیریت فشار، عدالت توزیع آب و اجرای زیرساختهای فنی به اجرا درآوردیم که بسیار اثربخش بود و موجب شد تا فصل تابستان را بدون هیچ چالشی پشت سر بگذاریم. اما واقعیت این است که ما دیگر نمیتوانیم؛ مانند دو دهه گذشته، آب را بیرویه مصرف کنیم و نیاز به یک تغییر الگوی اساسی داریم که دو رکن دارد: پیشگیری از هدررفت و کاهش سرانه مصرف از طریق فرهنگسازی.
نقش کلیدی بازچرخانی پساب در حفاظت از منابع آبی
اکبری گفت: تمرکز آبفای استان اصفهان بر بازچرخانی و استفاده مجدد از پساب، جلوگیری از آلودگی محیطزیست و سرمایهگذاری هدفمند در این حوزه موجب شده تا کیفیت پساب خروجی از تصفیهخانههای فاضلاب به طور چشمگیری ارتقا یابد
وی افزود: استفاده از پساب تصفیهشده در بخشهای صنعتی و فضای سبز، فشار بر منابع آبی سطحی و زیرزمینی را کاهش داده و به تابآوری منابع آبی در مناطق شهری و صنعتی کمک شایانی نموده است.
مدیرعامل آبفای استان اصفهان این شرکت را یکی از پیشگامان کشور در احداث نیروگاه بیوگاز در تصفیهخانه فاضلاب شمال اصفهان قلمداد کرد و گفت: با برنامهریزیهای صورتگرفته برای بهرهبرداری از ظرفیتهای بیوگاز و انرژی برقآبی، این نیروگاه قادر خواهد بود با سوخت بیوگاز حاصل از فرایند تصفیه فاضلاب، تا ۳ مگاوات برق تولید کند.
وی رویکردهای اصلی شرکت آبوفاضلاب استان اصفهان را در مسیر فناوری سبز، شامل استحصال انرژی از لجن و فرآوردههای تصفیه فاضلاب، مدیریت بهینه پسماندهای تصفیهخانهها، بهرهگیری از ظرفیتهای هیدرولیکی تأسیسات آبی، افزایش بهرهوری انرژی در زیرساختهای آبی و همکاری با شرکتهای دانشبنیان عنوان کرد.
ضرورت بهروزرسانی شبکه فاضلاب شهری
اکبری، در بخش دیگری از گفتوگو، به فرسودگی شبکههای جمعآوری و انتقال فاضلاب پرداخت و گفت: امسال شرکت آبوفاضلاب استان اصفهان ۶۰ساله شد و شبکههای فاضلاب در شهرهای اصلی تحت پوشش مانند اصفهان، خمینیشهر و شاهینشهر، عمری بیش از ۵۰ سال دارند.
وی با اشاره به اینکه ۴۴ کیلومتر از خطوط انتقال و شبکه جمعآوری فاضلاب شهر اصفهان در شرایط فوقبحرانی قرار دارد که نیازمند بازسازی فوری است.
راهکار فنی و چالش تأمین مالی: از فناوری روز تا مذاکرات فشرده
مدیرعامل آبفای استان اصفهان در توضیح راهکار این معضل زیرساختی گفت: درگذشته برای زیرساختهای فاضلاب از لولههای بتونی استفاده میشد که باتوجهبه این که عمری بیش از پنج دهه دارند، فرسوده شدهاند و نیازمند بازسازی هستند. این در حالی است که از حدود دو دهه پیش برای توسعه شبکه فاضلاب شهری، از لولههای پلیاتیلن که دوام و مقاومت بیشتری نسبت به لولههای بتونی دارند استفاده میشود.
وی افزود: در اوایل دهه ۹۰، از روشهای تأمین مالی نوین مانند فاینانس و فناوری شرکتهای چینی برای نوسازی بخشی از شبکه فاضلاب استفاده شد و الان نیز برای بازسازی اساسی، به دنبال انتقال آخرین تکنولوژیهای روز دنیا از شرکتهای پیشرو بینالمللی مانند آلمان و چین هستیم.
اکبری به مذاکرات برای تأمین مالی پروژه بازسازی شبکه فاضلاب شهری استان اشاره و خاطرنشان کرد: اگرچه درگذشته و سالهای ۹۵-۹۶ با استفاده از اعتبارات مدیریت بحران، بخشی از شبکه را بازسازی کردیم، اما در شرایط فعلی در حال رایزنی با استانداری و سازمان برنامهوبودجه هستیم تا موضوع تأمین مالی موردنیاز برای بازسازی شبکههای فاضلاب را به شکلی ریشهای حل کنیم. آینده اصفهان در گرو اصلاح الگوی مصرف آب و اصلاح و بازسازی فرسودگی شبکههای فاضلاب است.


